Co słychać, Kochanie?

Nawet nienarodzony Maluszek w łonie Mamy słyszy dźwięki ze świata zewnętrznego – naukowcy odkryli, że już 24-tygodniowy płód posługuje się zmysłem słuchu i zapamiętuje dźwięki – przede wszystkim brzmienie głosu swojej Mamy.  

Prawidłowy słuch jest warunkiem przyswajania mowy i rozwoju intelektualnego i psychologicznego dziecka. Zadaniem rodziców jest nie tylko uważna obserwacja Maluszka pod kątem wad słuchu, ale również różnorodna stymulacja tego zmysłu.

1 – 3 miesiące

Wrażenia słuchowe odbierane przez Maluszka są ważną informacją o otaczającym go świecie. Najważniejszym dźwiękiem dla noworodka jest głos jego Mamy i bicie jej serca – uspokajają i koją Malucha, sprawiają że czuje się bezpiecznie. Dziecko bardzo szybko potrafi też interpretować ton głosu – radość, smutek, rozdrażnienie, dezaprobatę.

Wskazówki:

  • Mimo, że dziecko niewiele jeszcze rozumie, zdecydowanie uwielbia Twój głos. Mów do Maluszka jak najczęściej!
  • Niektórzy rodzice potwierdzają, że Maluchy zapamiętują muzykę, którą często słyszały w łonie Mamy i uspokajają się, kiedy później ją usłyszą.
  • Kiedy Maluch jest rozdrażniony lub coś go boli (np. w czasie kolki), zbliż usta do jego uszka i bardzo cicho i delikatnie przemawiaj do niego. Bardzo często pomocne bywa ułożenie Pociechy brzuszkiem na piersi Mamy – tak aby słyszał bicie jej serca.
  • Unikaj gwałtownych dźwięków – mogą bardzo wystraszyć dziecko. Nie jest wskazane również głośne puszczanie muzyki i ogólnie – nadmiar wrażeń dźwiękowych. Zbyt wiele bodźców przemęcza i rozdrażnia Maluszka, nie mówiąc już o możliwości trwałego uszkodzenia słuchu dźwiękami o dużych natężeniach.
  • Dbaj o prawidłową higienę małych uszek i chroń je przed infekcjami  – mogą one poważnie uszkodzić słuch Maluszka.co słychać kochanie

Co powinno Cię zaniepokoić:

  • Dziecko nie budzi się z powodu nagłych dźwięków.
  • Maluch nie uspokaja się, gdy słyszy głos Mamy.
  • Niemowlę nie wydaje żadnych dźwięków poza płaczem, nie gaworzy, nie śmieje się.

 4 – 6 miesięcy

W tym okresie zmysł słuchu zaczyna mieć decydujący wpływ na rozwój mowy. Większość zdrowych Maluchów zaczyna świadomie gaworzyć ok. 6 miesiąca życia – eksperymentują z różnymi dźwiękami, przypadkowymi zbiorami sylab, natężeniem dźwięku.

Wskazówki:

  • Jak najwięcej rozmawiaj z Maluchem i opowiadaj mu o otaczającym świecie.
  • Nigdy nie ograniczaj dźwiękowych eksperymentów dziecka, wręcz przeciwnie – zachęcaj do nich i prowokuj je sama wydając śmieszne dźwięki i naśladując dźwięki wydawane przez Maluszka – to może być świetna zabawa!
  • Maluchy w tym wieku uwielbiają zabawki wydające dźwięki np. grzechotki, piszczałki.

Co powinno Cię zaniepokoić:

  • Maluszek nie eksperymentuje z dźwiękami.
  • Dziecko nie tworzy układów sylab tylko piszczy lub wydaje pojedyncze dźwięki
  • Maluch nie wodzi oczyma za źródłem dźwięku i nie reaguje na głos Mamy.

 6 – 12 miesięcy

Maluch nie tylko doskonale zna i kojarzy wiele dźwięków, ale zaczyna w pełni świadomie używać własnego głosu. Reaguje na własne imię, głosy znajomych osób i kilkadziesiąt podstawowych słów np. daj, nie, dobrze, jeść, pić, mama. Pod koniec pierwszego roku życia większość dzieci zaczyna wypowiadać proste słowa.

Wskazówki:

  • To najlepszy czas, aby zacząć „rozmowy” z Maluchem – zachęcaj dziecko do „odpowiadania” na Twoje pytania lub polecenia i wskazywania rączką lub wzrokiem przedmiotów i osób o które pytasz.
  • Ćwicz z Maluchem proste słowa i polecenia, zawsze nagradzaj jego próby wypowiadania sylab i słów.
  • Maluchy uwielbiają muzykę i śpiew – śpiewaj lub odtwarzaj dziecku proste piosenki, najlepiej z prostymi, jednosylabowymi elementami np. odgłosami zwierząt.

Co powinno Cię zaniepokoić:

  • Dziecko nie próbuje odnaleźć źródła dźwięku poza polem widzenia.
  • Nie reaguje na własne imię, głos matki i inne znajome dźwięki.
  • Maluch nie podejmuje prób komunikacji werbalnej, nie naśladuje słów, nie moduluje głosu.

1 – 3 lata

Okres gwałtownego rozwoju mowy – Maluch codziennie uczy się nowych słów i eksperymentuje z układaniem zdań. Jego głos zaczyna brzmieć „normalnie”, ale mogą pojawić się wady wymowy.

Wskazówki:

  • Wykorzystuj każdą okazję, aby wzbogacić słownik Maluszka – opowiadaj o tym, co robisz, pozwalaj dziecku przysłuchiwać się Twoim rozmowom z innymi i skrupulatnie odpowiadaj na wszystkie pytania (a może ich być bardzo dużo).
  • Nigdy nie sepleń, ani nie zdrabniaj niepotrzebnie wyrazów, mów pełnymi zdaniami. Zawsze wymawiaj słowa poprawnie i wyraźnie, nawet jeśli dziecko wymyśla własne, zabawne słowa.
  • Czytaj Maluchowi książki i puszczaj mu muzykę. Ucz dziecko wierszyków i prostych piosenek – to świetny trening słuchu, mowy i pamięci.
  • Zachęcaj dziecko do własnych eksperymentów dźwiękowych – śpiewu, grania na instrumentach itd.
  • Jeśli masz wątpliwości co do wymowy Malucha, skonsultuj się z logopedą. Nie przejmuj się – większość Maluchów wyrasta z wad wymowy do 4 – 5 roku życia.

Co powinno Cię zaniepokoić:

  • Dziecko nie reaguje na własne imię i polecenia jeśli jest w innym pomieszczeniu, nie ma kontaktu wzrokowego z mówiącym lub nie otrzyma dodatkowych wskazówek – np. wskazywania ręką.
  • Maluch nie tworzy zdań, mocno kaleczy słowa, jego mowa jest niezrozumiała.
  • Nie powtarza słów i nie próbuje naśladować dźwięków.